Altijd maar ‘aan’ staan en niet ‘uit’ kunnen

We komen ze nog wel eens tegen bij onze cursussen en workshops: honden die alleen maar ‘aan staan” en slecht ‘uit’ kunnen. Wat vaak voorkomt is dat cursisten zeggen dat hun hond zich snel verveelt, dat hun hond iedere minuut iets te doen moet hebben. Deze honden hebben alleen een ‘aan’ knop  en lijken niet ‘uit’ te kunnen. Dat lijkt voor de mensen met een hond die gemotiveerd moet worden helemaal geweldig. Een hond die altijd wil werken. Zo is de interpretatie ook meestal.

Geen enkele hond kan ALTIJD aan staan

Er schuilt echter een adder onder het gras. Niemand kan ALTIJD aan staan. Wij niet en zeker onze honden niet. Wanneer een hond zich schijnbaar verveelt uit zich dat volgens begeleiders in onrustig gedrag, aanblaffen van de begeleider, blaffen naar andere honden, veel piepen en misschien nog wel andere gedragingen. De oplossing? Bezig houden. Elke minuut een trucje vragen, spelen, aandacht vragen en de nieuwste trend: hersenwerkjes doen. Honden worden elke seconde bezig gehouden uit angst dat de hond zich zal vervelen en dan onwenselijk gedrag zal aanbieden. Tussentijds word er wel geprobeerd te werken aan rustig liggen maar wanneer de hond iets harder aandringt met onwenselijk gedrag, gaat de begeleider weer aan de slag om hem bezig te houden.

Waar is nou die adder? Tja die zit hem in het feit dat het onrustige gedrag beloond wordt met aandacht en acties van de begeleider. En het zit hem in het feit dat vaak niet gekeken wordt naar de echte oorzaak van het gedrag. Er wordt niet altijd gezien dat de betreffende hond vaak wegkijkt, hijgt, oogwit laat zien. Tekenen van stress, tekenen die aangeven dat de situatie misschien wel te moeilijk is voor hem op dat moment.

De hond meer te laten doen is niet de oplossing. Doordat je steeds maar aandacht en prestatie van hem verwacht wordt de hond steeds vermoeider. Mooi zou je denken maar juist honden die dit soort gedrag kunnen laten zien gaan, wanneer ze moe zijn, slechtere keuzes maken. Ze kunnen niet meer concentreren, raken over de toeren en gaan eigenlijk meer onwenselijk gedrag vertonen. Oververmoeide honden kunnen vol energie en werklust lijken terwijl hun lijf andere dingen aangeeft.

Rust is een must!

In een training horen pauzes te zitten. Die pauzes zijn nodig om even de gedachten te verzetten, te bewegen en uit te rusten en dat is weer nodig om na de pauze nog verder te kunnen gaan met leren. Niemand kan alle minuten van een uur leren en opletten. Jij wel? Nou je hond ook niet kunnen we je verzekeren.

Een bench of kleed heeft voordelen

hond-in-benchHoe kun je dit nu beter aanpakken? Hoe kunnen mensen hun hond beter begeleiden op dit soort momenten? Ben je op een training of workshop dan wordt heel vaak in de uitnodiging gezet dat een bench wenselijk is of een kleed. De reden hiervoor: om de honden tussen de oefeningen door rust te geven op een vaste plek waar ze weten dat ze even uit kunnen staan. Kan je hond niet op een kleed liggen of in een bench? Misschien heeft hij het nooit goed geleerd of is bij het aanleren daarvan het idee ontstaan dat je hond zich verveelt met het onwenselijke gedrag als resultaat. Hier zit al een belangrijk leerpunt: ga je hond helpen dit te leren. Maak dit DE oefening van je training. Maar dan niet een hele les lang maar korte momenten. Wat doe je dan tussen die momenten in? Samen met je hond even ontspannen wandelen waarbij je slentert en alleen maar geniet van het hier en nu: geen aandacht vragen en aandacht van je hond niet belonen met spel of opdrachtjes. Wel erkennen maar geen actie op ondernemen. Gewoon lekker samen van het gras en de bomen genieten in een heel traag tempo. Laat je hond maar even rustig kijken en snuffelen, de verhaaltjes lezen. Waar is dit anders dan snuffelspelletjes doen? Het is geen opdracht! Het is een beetje als tv kijken voor ons, niet teveel denken, gewoon beleven.

Kan je hond gewoon even in de auto? Is hij daar wel rustig omdat hij dan uit de spannende situatie is dan zet je hem even in de auto om uit te rusten terwijl jijzelf dan kunt luisteren naar uitleg of kunt kijken naar anderen cursisten die dan even bezig zijn. Pauze heb je zelf namelijk ook nodig. Niet alleen honden kunnen de draad kwijtraken als ze alle minuten bezig moeten zijn maar wij mensen ook. Ons denkvermogen neemt af, geduld raakt op en het maken van de juiste keuze wordt steeds moeilijker.

Downtime: een momentje voor jezelf (en je hond)

Het aanleren van ‘downtime’ is voor honden echt heel belangrijk. Er is altijd een moment in een training of workshop waarin je even wilt luisteren naar een uitleg. Een moment waarop een andere hond even aan de beurt is. En zoals hierboven vermeld er zijn echt pauzes nodig voor je hond om vervolgens weer verder te kunnen met leren. Kijk naar de lichaamstaal van je hond, net hoe aanwezig je hond is maar echt zijn lichamstaal. Mimiek, ogen, houding (welke kant wijst hij op, misschien kijkt hij wel naar de deur of het hek). Druk zijn is meestal een gevoel van onrust bij de hond in plaats van werklust. Leer de signalen herkennen om te voorkomen dat je je hond nog meer laat doen op het moment dat hij eigenlijk rust moet nemen. Biedt hem downtime aan.

Begin thuis met het aanleren van downtime

images-7Downtime aanleren is belangrijk en begint thuis. Een oefensessie begint duidelijk met het pakken van je clicker, voertjes, en trainingsmateriaal. Heel duidelijke signalen dat je aan de slag gaat, iedere hond herkent deze vrij vlot. Maar een sessie moet ook duidelijk eindigen. Dit vergeten we wel eens aan te leren. Stoppen met trainen is het opruimen van je spullen, tegen je hond vertellen dat het klaar is en vervolgens lekker even genieten van tijd samen om weer te ontspannen na de ‘les’. Dat samen ontspannen is het tricky stukje. Sommige honden gaan heel erg met je willen spelen of gedragingen aanbieden om jou weer ‘aan’ te zetten. Dat lukt onze honden vrij vaak. Maar is dat wel ontspannen na de sessie? Ga je niet stiekem toch weer opdrachtjes geven maar dan nu met spel als beloning? Of pak je toch snel nog even je clicker en voer want het gedrag dat je aan het aanleren was wordt nu spontaan aangeboden?? Is dat downtime of toch stiekem weer verdergaan met de sessie terwijl je had besloten dat je hond genoeg had gehad?

Downtime aanleren is ook leren in een bench of op een kleed te liggen terwijl jij rustig erbij zit of op kleine afstand spullen aan het klaarmaken bent. Door je hond te leren dat daar rustig liggen wat oplevert kun je downtime trainen: op je plekje liggen en wachten tot je weer aan de beurt bent. Een hele belangrijke les om te leren. Dit kan natuurlijk een lastige les zijn maar door het in hele kleine stapjes op te delen kun je langzaam uitbouwen en je hond leren rustig te liggen op zijn plek.

Leer je hond lezen, kijk wat hij je verteld met zijn gedrag. Leer je hond rustig op een plek te liggen (door veel en rustig te belonen). Zo kan je hond het meeste uit zijn trainingstijd met jou halen en leert hij hoe hij ‘aan’ maar ook ‘uit’ kan. Op stap gaan voor lessen en workshops wordt een aangename bezigheid in plaats van een dag gevuld met stress voor beide partijen.

Meer leren over hondengedrag en clickertraining? Schrijf je dan in voor onze maandelijkse nieuwsbrief. Inschrijven kan via het formulier links naast deze blog.

Sam Turner, CAP-2

Sam Turner, CAP2

Hi, Ik ben Sam, een hondenprofessional en clickertrainer in hart en nieren. Clickertraining en honden zijn mijn passies. Naast clickertraining in alle aspecten houd ik me ook bezig met de lichamelijke en mentale ontwikkeling van honden door middel van Balans en Coordinatie training. Ik vind het leuk om via deze blog mijn gedachten te mogen delen met jullie.

Recente blogberichten van Sam Turner, CAP2:

7 reacties op “Altijd maar ‘aan’ staan en niet ‘uit’ kunnen

  1. Hartelijk dank voor de positieve reacties allemaal. We zijn heel blij dat dit blog zo goed ontvangen wordt. Wat ons betreft kan het niet genoeg gedeeld worden dus ook daarvoor dank!

  2. Ook hier instemming! Vooral de beginnende eigenaren van een `high drive` hond vergeten vaak het meest belangrijke commando voor de hond… `zo is het genoeg!` Zo super belangrijk! Bij mijn eigen border collies uit werklijnen een onmisbaar commando dat we van pup af aan al hanteren.
    In onze cursussen besteden we al heel vroeg veel aandacht aan het installeren van een UIT knop!!

  3. Dank voor dit artikel. Er is veel aandacht voor activiteiten met honden, maar rust is minsten zo belangrijk.

  4. Wat een goed artikel Sam! En ook helemaal mee eens. Belangrijk dat mensen dit beseffen. Ik merk dat het vaak heel moeilijk is voor honden die veel getraind worden om gewoon even zichzelf te kunnen zijn, hun eigen ding te kunnen doen. Het lijkt dan alsof de hond graag “werkt voor zijn mens”, maar is dat zo? Of is hij gewoon teveel geconditioneerd? Het is ook vanuit menselijk denken dat honden getraind moeten worden om zich niet te vervelen. Zelfs het trainen van downtime is ook weer training. Ik vind de optie van samen lekker relaxed lopen en de hond laten snuffelen of laten doen wat hij zelf wil persoonlijk fijner. Nogmaals een mooi artikel, ik ga m delen.

  5. Hartgrondig mee eens, meer zelfs dan dat 😉 En soms zit er al zoveel in de stressemmer van een hond, dat hij fysiek niet eens meer rust kan nemen omdat zijn lijf zegt: doe iets, doe iets.. Want positieve stress van training, levert ook stresshormonen op. Dus meer dan eens met dit artikel!

  6. OOOOOOOOO wat ben ik het hier mee eens. Ik hoor mensen altijd zeggen Aussies daar moet je zoveel mee doen……….. Nee je moet vooral doseren en vooral veel rust in bouwen. Geweldig artikel dit

Reacties zijn gesloten.